Kofeina jest jednym z głównych powodów, dla których kawa kojarzy się z pobudzeniem. Jej ilość w filiżance nie jest jednak stała. Zależy między innymi od rodzaju kawy, sposobu przygotowania, ilości użytych ziaren oraz wielkości porcji.
Według Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności, czyli EFSA, filiżanka kawy filtrowanej o pojemności 200 ml zawiera orientacyjnie 90 mg kofeiny, a porcja espresso o objętości 60 ml około 80 mg. Są to wartości orientacyjne, ponieważ rzeczywista zawartość kofeiny może się różnić.
Ile kofeiny ma filiżanka kawy?
Najprościej przyjąć, że typowa porcja kawy dostarcza od kilkudziesięciu do około 100 mg kofeiny, ale konkretna wartość zależy od sposobu przygotowania.
| Rodzaj kawy |
Orientacyjna zawartość kofeiny |
Przykładowa porcja |
| Kawa filtrowana |
około 90 mg |
200 ml |
| Espresso |
około 80 mg |
60 ml |
| Kawa rozpuszczalna |
około 60 do 90 mg |
200 ml |
| Kawa bezkofeinowa |
znacznie mniej niż zwykła kawa |
zależnie od porcji |
Warto zwrócić uwagę na jedną rzecz: porównywanie samej objętości może być mylące. Espresso jest niewielkie, ale ma stosunkowo wysokie stężenie kofeiny. Duży kubek kawy przelewowej może zawierać podobną albo większą ilość kofeiny, mimo że napój jest znacznie bardziej rozcieńczony.
Espresso, kawa przelewowa czy rozpuszczalna?
Espresso
EFSA przyjmuje około 80 mg kofeiny dla espresso o objętości 60 ml. Wartość ta dotyczy konkretnej porcji referencyjnej, dlatego nie należy traktować jej jako stałej zawartości każdej filiżanki espresso. Ilość kofeiny zależy między innymi od rodzaju ziaren, ich ilości oraz parametrów ekstrakcji.
Espresso ma natomiast wysokie stężenie kofeiny w stosunkowo małej objętości. To właśnie dlatego często wydaje się „mocniejsze” od dużej kawy przelewowej.
Kawa filtrowana
W przypadku kawy filtrowanej EFSA podaje około 90 mg kofeiny w 200 ml napoju. To jedna z przydatniejszych wartości orientacyjnych, gdy chcemy oszacować ilość kofeiny w klasycznej kawie przygotowanej metodą przelewową.
Większy kubek nie oznacza jednak automatycznie proporcjonalnie większej ilości kofeiny. Znaczenie ma przede wszystkim ilość kawy użytej do przygotowania napoju oraz sposób parzenia.
Kawa rozpuszczalna
Kawa rozpuszczalna może zawierać mniej kofeiny niż niektóre kawy przygotowywane ze świeżo zmielonych ziaren, ale nie jest to regułą dla każdej porcji. Dużo zależy od ilości użytego produktu i jego składu.
W ofercie PysznyKubek znajdują się zarówno klasyczne kawy rozpuszczalne, jak i warianty smakowe. Dostępne są między innymi kawy o smaku waniliowym, karmelowym, pistacjowym, kokosowym czy tiramisu.
Od czego zależy ilość kofeiny w kawie?
Sam napis „kawa ziarnista”, „kawa mielona” czy „kawa rozpuszczalna” nie wystarcza, aby dokładnie określić zawartość kofeiny. Na jej ilość wpływa kilka elementów.
- Ilość kawy: im więcej produktu wykorzystasz do przygotowania napoju, tym więcej kofeiny może się w nim znaleźć.
- Rodzaj ziaren: różne odmiany i mieszanki mogą różnić się naturalną zawartością kofeiny.
- Sposób przygotowania: espresso, filtr czy inne metody ekstrakcji pozwalają uzyskać różne stężenia kofeiny.
- Wielkość porcji: duży kubek kawy może zawierać więcej kofeiny niż mała porcja, nawet jeśli smak napoju wydaje się łagodniejszy.
- Parametry parzenia: czas kontaktu wody z kawą oraz inne parametry przygotowania wpływają na ilość kofeiny, która trafia do napoju.
EFSA podkreśla, że zawartość kofeiny w kawie zależy między innymi od procesu produkcji, rodzaju ziaren oraz sposobu przygotowania. Dlatego podawane wartości należy traktować jako orientacyjne, a nie jako dokładną zawartość każdej filiżanki.
Czy kawa bezkofeinowa naprawdę nie zawiera kofeiny?
Nazwa może być myląca. Kawa bezkofeinowa nie musi oznaczać produktu całkowicie pozbawionego kofeiny. Proces dekofeinizacji usuwa jej zdecydowaną większość, ale niewielkie ilości mogą pozostać w ziarnach.
W PysznyKubek dostępna jest między innymi kawa bezkofeinowa Brazylia Santos.
Jeżeli zależy Ci przede wszystkim na ograniczeniu kofeiny, kawa bezkofeinowa może być alternatywą dla klasycznej kawy. Nadal zachowuje charakterystyczny smak i aromat kawy, ale zawiera jej znacznie mniej.
Czy kawa ziarnista ma więcej kofeiny niż mielona?
Nie można powiedzieć, że sama forma kawy decyduje o zawartości kofeiny. Kawa ziarnista i mielona mogą pochodzić z tych samych ziaren. Różnicę robi przede wszystkim ilość użytej kawy oraz sposób jej przygotowania.
Podobnie nie można zakładać, że ciemniejsze palenie zawsze oznacza więcej kofeiny. O zawartości kofeiny w gotowym napoju decyduje znacznie więcej czynników niż sam kolor wypalenia.
Ile kofeiny można spożyć w ciągu dnia?
EFSA wskazuje, że dla zdrowych osób dorosłych spożycie do 400 mg kofeiny dziennie, rozłożone w ciągu dnia, nie budzi obaw dotyczących bezpieczeństwa. Jednorazowa dawka do 200 mg również jest uznawana za bezpieczną dla zdrowych dorosłych w określonych warunkach.
Przy orientacyjnych 90 mg kofeiny w filiżance kawy filtrowanej o pojemności 200 ml oznacza to, że kilka takich kaw może szybko zbliżyć się do dziennego poziomu 400 mg. Do bilansu trzeba też doliczyć kofeinę pochodzącą z innych źródeł, takich jak herbata, napoje energetyczne, cola czy czekolada.
EFSA zwraca również uwagę, że już jednorazowa dawka 100 mg kofeiny może wpływać na długość i jakość snu u części dorosłych, szczególnie jeśli zostanie spożyta w pobliżu pory snu.
Która kawa ma najwięcej kofeiny?
Nie istnieje jedna odpowiedź, ponieważ „moc kawy” można rozumieć jako stężenie kofeiny albo całkowitą ilość kofeiny w całej porcji.
Espresso ma wysokie stężenie kofeiny w małej objętości. Z kolei duża kawa filtrowana może dostarczyć podobną lub większą całkowitą ilość kofeiny ze względu na większą porcję. Według danych EFSA 60 ml espresso zawiera około 80 mg kofeiny, natomiast 200 ml kawy filtrowanej około 90 mg.
Dlatego jeśli chcesz ograniczyć kofeinę, nie kieruj się wyłącznie smakiem ani tym, jak intensywnie kawa wygląda. Znaczenie ma przede wszystkim sposób przygotowania i wielkość porcji.
Najważniejsze informacje w skrócie
- Filiżanka kawy filtrowanej o pojemności 200 ml zawiera orientacyjnie około 90 mg kofeiny.
- Porcja espresso 60 ml zawiera orientacyjnie około 80 mg kofeiny.
- Zawartość kofeiny różni się zależnie od ziaren, ilości kawy, sposobu przygotowania i wielkości porcji.
- Kawa bezkofeinowa nadal może zawierać niewielkie ilości kofeiny.
- Dla zdrowych dorosłych EFSA wskazuje 400 mg kofeiny dziennie jako poziom, który nie budzi obaw dotyczących bezpieczeństwa.
Jeżeli chcesz dokładnie kontrolować ilość kofeiny, najważniejsze jest nie samo określenie rodzaju kawy, ale sprawdzenie wielkości porcji i sposobu jej przygotowania. Dwie kawy określane jako „espresso” albo „kawa filtrowana” mogą mieć różną zawartość kofeiny, nawet jeśli wyglądają podobnie.